ملا محمد مومن كرمانى
62
صحيفة الارشاد ( تاريخ افشار كرمان - پايان كار صفويه ) ( فارسى )
ج - افشار خانهفروش براى شاه عباس مسجل شد كه طايفهء افشار كه در اول كار « قاتق نان » سفرهء صفويه بودهاند - اينك « قاتل جان » سلسله صفويه شدهاند . از اين زمان ديگر شاه عباس مصمّم شد كه قدرت افشار را در كرمان محدود كند و حكومت را به گنجعلى خان زيك - كه احتمالا از طوايف كرد بود و مورد اطمينان او - بسپارد . « 1 »
--> ( 1 ) - بى خود نبود كه شاه عباس ، يكباره توپ بست توى افشارها . علت آن بود كه شورش افشارها در ابتداى سلطنت شاه عباس تنها منحصر به كرمان و يزد و ابرقوه نبود . عشاير افشار كه در لرستان و خوزستان نيز پراكنده شده بودند در همان روزها چنين حركتى را آغاز كرده بودند . مسأله اين است كه افشارهاى خوزستان ، با شخصى كه خود را شاه اسماعيل دوم به مردم آن نواحى قالب كرده بود ( چون مرگ شاه اسماعيل ثانى مرموز بود ، در آنجا گفتند او زنده است و ادّعاى سلطنت كرده ) ، به جنگ پرداختند ولى لرستانىها با افشارها جنگيده ، زنان و كودكانشان را اسير كردند ، خصوصا در كوه گيلويه ؛ سلطان محمد خدابنده كسانى را به كمك افشارها فرستاد و بالاخره شاه اسماعيل دروغين كشته شد و سرش به دربار صفوى فرستاده شد . در شروع كار شاه عباس ، افشارهاى خوزستان هم سر به طغيان برداشتند ، و قلعهء سلاسل را پناه گرفتند و مراد آقا فرستادهء او را دستگير كردند . شاه عباس ، بعد از آنكه واقعهء كرمان را به نفع خود پايان داد به فارس رفت و سپس اللّهوردى خان سردار خود را به كوه گيلويه فرستاد تا توانست آن سرزمين را آرام كند و افشاريان را سركوب سازد . در آن روزگار ، بيش از ده هزار خانوار افشار در كوه گيلويه مقيم بودند . ( در اين باب رجوع شود به زندگانى شاه عباس اول ،